informatie over
ramen deuren vloeren
waterput kelder
Woning kopen en verbouwen in Hongarije. Deze pagina maakt deel uit van de website Hongaars Landleven ..... Een website over alles wat met Hongarije te maken heeft .... van uit het leven gegrepen plattelandsverhaaltjes tot zakelijke informatie over kopen en verbouwen in Hongarije .... én het huren vaneen Vakantiehuis in Hongarije
Ramen en deuren
De kozijnen en deuren van de meeste huizen in het landelijke Hongarije zijn zeer eenvoudig maar altijd gemaakt van massief hout, vaak prachtig bewerkt/uitgesneden. De luiken dienen om de kou buiten te houden. Luiken aan de binnenkant én buitenkant van de woning komt ook voor. Het Hongaarse klimaat is deze onderdelen niet altijd goedgezind. Zon en regen tasten de houten delen aan. De UV-straling is dusdanig intensief waardoor na één jaar al verkleuringen in de verf kunnen ontstaan. De onderzijde van kozijnen en deuren sluit in de meeste gevallen niet aan. Het huis is door de jaren iets verzakt en de deuren zijn (helaas vaak té drastisch) ingekort waardoor openingen zijn ontstaan. Bovendien is de onderkant van de deur in veel gevallen rot. De kozijnen van de oude huizen zijn stevig in de muren doordat de ijzeren staven doorlopen tot ver in de lemen muren. Bij alle traditionele huizen is er sprake van enkel glas (vaak voorzien van het mooie ouderwetse getrokken glas) Het is logisch dat de isolatiewaarde niet meer voldoet aan de hedendaagse eisen. Houd dus rekening met hogere stookkosten. De winters in Hongarije kunnen streng zijn (in 2012 temperaturen van -20 geen uitzondering).Vlakkbij een raam zitten als buiten koud is, is niet aan te raden.Veel huizen, vooral de iets grotere boerderijen op het platteland, bezitten luiken met daarachter twee ramen op een onderlinge afstand van ca. 15 cm. Het zijn vaak juweeltjes om te zien. Het geeft het huis een voorname uitstraling.
Een tip bij renovatie:
Zodra het nieuwe raamgat of deurgat groter of kleiner wordt, moet een vergunning worden aangevraagd. Daarnaast is het niet bij alle gemeenten toegestaan om houten kozijnen te vervangen door kunststof zonder voorafgaande toestemming van de afdeling bouwzaken.
Bij de oude leembouw maakte men geen gebruik van lateien. (De gewapende 'balken' die boven de ramen en deuren worden aangebracht om de overspanningen en drukkrachten op te vangen). De stevige kozijnconstructies deden dienst als latei. De aanwezige ijzeren tralies deden niet alleen dienst om eventuele dieven buiten te houden maar verstevigden de contructie en liepen door tot ín de lemen muren. Verwijder dus geen oude kozijnen uit een lemen muur zonder vooraf grondig te stutten.
 |
|
|
|
|
Vloeren
De oorspronkelijke vloeren in deze oude, meestal landelijk gelegen, Hongaarse huizen / boerderijen zijn uiteraard niet geïsoleerd en bezitten geen waterkerende laag. In een enkele kamer (kan ook voorkomen bij meerder kamers in huis) ligt een houten vloer. Deze kamers waren vroeger de voorname kamer(s) van het huis. In deze kamers werd niet geleefd, ze dienden enkel voor hoog bezoek of speciale gelegenheden. Het werd de koude kamer genoemd. De grootste kamer werd zelfs gebruikt voor het opbaren van de overledene. In ide tijd bestonden nog geen begrafenisondernemers met rouwkapellen.
De massieve houten planken zijn op een daaronder gelegen houten balkgeraamte bevestigd. Dit geraamte ligt in een zandbed In de periode dat deze huizen gebouwd werd was deze methode gebruikelijk, een beter alternatief was nog niet voorhanden. Veel houten vloeren zijn door de tand des tijds aangetast. Het optrekkend vocht heeft de vaak prachtige planken aangetast en de houtworm en andere knagers hebben grote schade aangericht. De overige vloeren van de huizen bestaan in de meeste gevallen uit cementen vloertegels. Dit zijn dikke cementen tegels ca. 15x15cm en ze zijn vaak prachtig gedecoreerd. Deze tegels zijn direct op de leemgrond Veel woningen stammen uit de tijd dat een leemvloer in huis standaard was. Later heeft men de cementen vloertegels op de geëgaliseerde leemvloer gelegd. Het moge duidelijk zijn dat dit soort vloeren zeer vochtgevoelig zijn. De vloer reageert zelfs op de geringste weersveranderingen. Zodra regen op komst is wil de vloer wat vochtiger aanvoelen en worden de kleuren dieper van toon door het optrekkend vocht. Deze cementen tegels zij vaak echte juweeltjes. Om deze mooie tegels te behouden worden ze vaak opgepakt en nadat er een moderne ondervloer gelegd is weer teruggelegd. Dit is een zeer arbeidsintensief werkje. In de loop der tijd heeft men veel gemoderniseerd, o.a. tegelvloeren gelegd. De kans dat de nieuwe tegelvloer is aangebracht op een geïsoleerde, inclusief waterkeringslaag, is aangebracht is uiterst zeldzaam. De kans is groot dat men (meestal wegens geldgebrek) de 'moderne' tegels direct heeft aangebracht op de oude vloer.
Kelder
Bijna alle huizen bezitten een kelder. Dit was de ijskast van vroeger. De kelders hebben de vorm van een tongewelf en zijn gebouwd met bakstenen. De vloer bestaat uit gewone leemgrond die aangestampt is. Deze vloer zorgt mede voor een optimaal klimaat in de kelder. De kelder ligt meestal onder de stal op die plek waarboven geen dieren gehouden werden. Dat is logisch want anders zou de urine van het vee direct in de kelder sijpelen. Een kelder onder het huis komt ook veel voor. Soms heeft men de kelder later uitgegraven en ligt hij ergens midden op het perceel (te herkennen aan een rechtopstaande deur met daarachter een schuine berg grond). Over het algemeen zijn de kelders droog. Maar bij langdurende of hevige regenval kan het grondwaterpeil stijgen en verschijnt er water in de kelder. Er is geen enkele Hongaar die zijn hele voorraad op de grond neerzet, tenzij hij héél zeker van zijn zaakje is. Daarom is het aan te bevelen alle spullen die je in een kelder wilt bewaren op een bok te zetten. Een paar stenen met planken erop is voldoende. Heeft de kelder veel last van opstijgend grondwater, dan wordt dit opgelost door de vloer iets af te laten lopen naar het in de vloer gegraven gat. Hierin zet met een pomp met vlotter die aanslaat zodra het water zich in de put heeft verzameld. Alle stenen van de kelder moeten in het gewelf zitten. Zodra er stenen ontbreken of beschadigd zijn is de onderlinge verbinding verbroken en is er sprake van verhoogd instortingsgevaar. Dit moet gerepareerd worden om eventuele instorting te voorkomen. Als de kelder onder de woning ligt zouden de gevolgen hiervan niet te overzien zijn. Een simpele manier is om bij kleine beschadigingen een houten wig in de opening te drijven.
 | |
|
een typisch Hongaarse kelder gevuld met aardappels én vele liters wijn |
|
Waterput
Vroeger bestond er nog geen waterleiding en daardoor is bij (bijna) iedere woning een waterput op het erf aanwezig. Vaak vlak bij de (keuken)deur. Laat het putwater controleren voordat je het gaat gebruiken voor je dieren of voor jezelf. Doordat waterput vaak niet ver verwijderd ligt van de beerput, is de kans op vervuild water groot. Afgekeurd putwater is echter prima te gebruiken om te sproeien, schrobben, wc etc.